Hendrik Jacobsz, vioolbouwer

Hendrik Jacobsz. (Amsterdam, 1629 – aldaar, 31 december 1704) is de bekendste Nederlandse vioolbouwer uit de 17e eeuw. In het stadsdeel Oud-Zuid is een straat naar hem vernoemd.

Biografie

Over de jeugd van Hendrik Jacobsz. is niets bekend. Toen hij in 1654 trouwde met Femmetje Jans, een weduwe, woonde hij in de Sint Antoniesbreestraat. Zij stierf eind april 1676;[1] ruim twee maanden later trouwde hij, nog steeds woonachtig op hetzelfde adres, met de weduwe Sibilla Barents.

Jacobsz. stierf niet in 1699 zoals wel wordt beweerd[2] maar in 1704 en werd begraven in de Nieuwezijds Kapel vanuit een pand op de Botermarkt.[3] Hij was in goeden doen en werd hoog aangeslagen voor de begraafbelasting, evenals zijn weduwe in 1713, die werd begraven in de Nieuwe Kerk.[4]

Werk

De violen van Jacobsz. vertonen een grote overeenkomst met die van Amati. Hij voorzag zijn instrumenten vaak van een etiket met de naam Amati om aan te geven dat hij werkte naar modellen van Nicolò Amati. Jacobsz. was de eerste bouwer die balein als inleg gebruikte. De violen van Hendrik Jacobsz. stonden in hoog aanzien en werden in bouw en klankkwaliteit vergeleken met die van de grote Italiaanse vioolbouwers. Hij bouwde ook een violoncello (1705), een altviool en een basgamba.[5] Franc Polman bespeelt violen van Hendrik Jacobsz. uit 1694 en 1701. Het Gemeentemuseum Den Haag bezit een exemplaar uit 1694 en een uit 1698.

Pieter Rombouts

Ook zijn stiefzoon Pieter Rombouts (1667[6]-1728[7]) was een fioolmaeker.[8] Toen hij trouwde in 1706 woonde hij, evenals zijn moeder op de Botermarkt, tussen de Reguliersgracht en de Utrechtsestraat. Hij dacht dat hij 32 jaar oud was en signeerde met zijn initialen PR. Rombouts is begraven in de Zuiderkerk. Zijn weduwe verhuisde naar de Binnenamstel en was een van de vele renteniers die Amsterdam in 1742 kende. Zij behoorde tot de 5% rijkste inwoners van het land. Het echtpaar had acht kinderen, onder wie een tweeling die jong stierf.[9]

Concours

In de vroege zomer van 1949 vond in Den Haag het Concours Hendrik Jacobsz. plaats: een internationaal congres van vioolbouwers met daaraan gekoppeld een wedstrijd en tevens een tentoonstelling van strijkinstrumenten.[10]

Bronnen, noten en/of referenties

  1. DTB Stadsarchief Amsterdam [1]
  2. Vioolweb.
  3. DTB Stadsarchief Amsterdam [2]
  4. DTB Stadsarchief Amsterdam [3]
  5. http://www.viool.nl/informatie/musea.htm
  6. DTB stadsarchief Amsterdam [4]
  7. DTB stadsarchief Amsterdam [5]
  8. http://users.bart.nl/~bstreet/pag_rom.html
  9. DTB Stadsarchief Amsterdam [6]
  10. http://www.muziekinstrument.net/view.cfm?page_id=7096

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *